Gezien de huidige omstandigheden heeft Flexcraft Bouw, Techniek & Industrie beslist om haar betaaltermijn aan zzp’ers kosteloos en standaard te stellen op 7 dagen. Als onderdeel van Flexcraft Group, de betrouwbare flexpartner voor organisaties in de bouw, techniek, industrie, food en logistiek, met dagelijks ruim 8.000 flexibele arbeidskrachten aan het werk, wil Flexcraft met deze beslissing de via haar dienstverlening werkzame zzp’ers in de bouw en techniek in deze moeilijke tijden blijvend ondersteunen en stimuleren om vooral door te gaan met de prachtige projecten waaraan zij dagelijks werken.

Van de anderhalf miljoen zzp’ers in Nederland, zijn er relatief veel in de bouwsector actief[i]. Veel zzp’ers willen niets liever dan zelf hun eigen klussen scoren en uitvoeren en eigen baas zijn, maar de keerzijde van de medaille is dat ze bij slechtere economische omstandigheden, samen met andere flexwerkers, bij de eerste slachtoffers horen. Tijdens corona ging het niet anders. Zzp’ers die in financiële moeilijkheden komen door de coronacrisis en niet (meer) in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien, kunnen bij hun gemeente een aanvullende uitkering aanvragen, de Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers (TOZO). Inmiddels is de TOZO, net als andere steunmaatregelen voor het bedrijfsleven zoals de NOW, met vier maanden verlengd. TOZO 2 biedt zelfstandige ondernemers een tegemoetkoming in hun inkomsten voor de maanden juni tot en met september, mits ze voldoen aan de voorwaarden.

Gevolgen van corona voor zzp’ers in de bouw en techniek

De Nederlandse samenleving en economie ondervindt nog steeds de zware gevolgen van de uitbraak van Covid-19. Wanneer bedrijven vanwege de economische gevolgen van de virusuitbraak willen terugschakelen op kosten, komen mensen met flexibel werk als eerste op straat te staan. Corona heeft vooral zzp’ers in de cultuur-, media- en evenementensector, taxichauffeurs, tolken, vertalers, journalisten, horecamedewerkers, coaches, therapeuten, kappers, nagelstylisten, adviseurs en rijschoolhouders fors geraakt. Maar ook zzp’ers in de bouw en techniek bleven niet gespaard.

Uit een rondvraag van Cobouw en één van FNV Bouw medio maart 2020 bleek dat veel zzp’ers en uitzendkrachten naar huis waren gestuurd bij lopende bouwprojecten. Ook het aantal aanvragen voor nieuwe projecten kelderde. In de eerste week na de aankondiging van de kabinetsmaatregelen om de verspreiding van corona tegen te gaan, zag 70 procent van de zzp’ers in de bouw al een vermindering van werk en werden opdrachten bij één op de vijf zzp’ers geannuleerd. Verder bleek uit de enquête van Zelfstandigen Bouw dat één op de tien zzp’ers ineens helemaal zonder werk zat. Uit een gelijkaardige rondvraag een maand later, bleek dat 17 procent van de zzp’ers in de bouw helemaal geen inkomsten meer had. Werkzaamheden vielen vooral bij particuliere opdrachtgevers (45 procent), aannemers (bijna 25 procent) en woningcorporaties weg. Het ging dan vooral om onderhoudswerk, binnenwerk en renovaties.

De bouw heeft ‘ongekend heftige coronamaanden’ achter de rug. Uit het vierde BouwMonitor-onderzoek van Cobouw en USP blijkt echter dat de omzet in juni weer iets is opgekrabbeld en slechts 1,5 procent lager lag dan in dezelfde maand vorig jaar. Dit komt omdat vertraagde projecten weer worden opgestart en er minder productiviteitsverlies op lopende opdrachten wordt geleden. Maar dat Covid-19 veel schade aanricht in de sector mag duidelijk zijn. Ruim vier op de tien bouwers verwacht een daling in de omzet over heel 2020 en een derde verwacht ook volgend jaar nog een lagere omzet[ii]. Dit is overigens niet alleen corona te verwijten. Ook de stikstofproblematiek (38 procent), PFAS-restricties (31 procent), leveringsproblemen van materiaal (27 procent) en ziekteverzuim (14 procent) worden door bouwbedrijven genoemd als oorzaken van de omzetdaling.

Maar er was ook relatief goed nieuws: uit de enquête van Zelfstandigen Bouw bleek ook dat bijna de helft van de zzp’ers gelukkig nog net zoveel werk had als voor de coronacrisis. Dit verklaart waarom slechts een minderheid van de zzp’ers in de bouw gebruik maakte / wilde maken van TOZO 1[iii]. In het eerste kwartaal van 2020 kon de bouwsector, ondanks de uitbraak van het nieuwe coronavirus eind februari, nog een groei van 6 procent realiseren. Maar de klap volgt in de sector altijd later. Rabobank[iv] omschrijft de bouw als een laat-cyclische sector, wat betekent dat de gevolgen van de coronacrisis pas later merkbaar zullen worden. Dankzij de volle orderportefeuilles van voor de corona-uitbraak, gaat het werk nu nog grotendeels door. Maar de dalende orderportefeuilles, minder offerteaanvragen, dalende koopbereidheid bij consumenten en de vergunningsproblemen door de PFAS- en stikstofmaatregelen zijn al een voorbode van wat de sector te wachten staat.

Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers TOZO

In het kader van de TOZO regeling kunnen zelfstandige ondernemers vragen om ondersteuning in hun levensonderhoud of voor een lening voor bedrijfskapitaal. Uit cijfers van de gemeenten blijkt dat het in 90 procent van de gevallen om inkomensondersteuning gaat.

Op TOZO 1, die van maart tot en met mei liep, hebben in totaal zo’n 374.000 ondernemers een beroep gedaan. De aanvraag voor TOZO 2, die vanaf 1 juni aan de gemeenten kan gericht worden, werd inmiddels al door meer dan 74.000 zelfstandigen gedaan. De overgrote meerderheid van hen (90 procent) had ook al de TOZO 1 aangevraagd[v].

Wie komt in aanmerking voor de TOZO (2)?

Zelfstandige ondernemers die in Nederland wonen en voornamelijk in Nederland werken, jaarlijks minimaal 1225 uur als zelfstandige werken en al voor 17 maart 2020 ingeschreven staan in de KvK, kunnen bij hun (woon)gemeente een aanvullende uitkering levensonderhoud aanvragen. TOZO 2 vult jouw inkomen dan aan tot het sociale minimum, namelijk 1.500 euro netto voor gehuwden of 1.050 euro netto voor singles. In die zin lijkt de TOZO op de reguliere bijstand (BBZ), maar het is wel wat milder. Zo geldt er bijvoorbeeld geen vermogenstoets; er wordt dus niet gekeken of je geld op de bank hebt. Ook wordt er niet gekeken naar de levensvatbaarheid van jouw onderneming, noch wordt de kostendelersnorm toegepast.

Een groot verschil tussen TOZO 1 en 2 is echter dat er in de tweede ronde wél een partnertoets is. Dit wil zeggen dat het inkomen van jouw partner, in de maanden waarvoor je TOZO aanvraagt, meegenomen wordt in de bepaling van de hoogte van de aanvullende uitkering. In de eerste ronde was die partnertoets er niet omdat het kabinet de regeling zo simpel en toegankelijk mogelijk wilde houden. Maar dat leidde tot soms merkwaardige situaties[vi] omdat een alleenstaande zzp’er honderden euro’s minder krijgt dan een zelfstandige met een partner, die een volledig inkomen heeft en de vaste lasten kan delen. Bij TOZO 2 is die partnertoets er dus wel en dat heeft dan weer als gevolg dat als jouw partner meer dan 1.500 euro per maand (het sociale minimum) verdient, jij het recht op de TOZO 2 uitkering verliest[vii].

Om voor TOZO 2 in aanmerking te komen, hoef je overigens niet helemaal werkloos thuis te zitten. Het gaat er namelijk niet om of je wel of niet kunt werken, maar om het feit dat jouw inkomen door de coronacrisis onder het sociale minimum terecht is gekomen. Blijkt dat je toch meer projecten kan doen dan je eerder had verwacht en vermoed je dat je toch meer inkomsten kunt genereren dan je had verwacht, dan moet je dit zelf aan jouw gemeente doorgeven. Omdat de TOZO in de vorm van voorschotten wordt uitgekeerd, zal achteraf een definitieve eindafrekening volgen, waaruit blijkt of je teveel of te weinig bijstandsuitkering hebt ontvangen. Wat je teveel aan uitkering hebt ontvangen, moet je terugbetalen.

Je kunt in het kader van TOZO ook een lening bedrijfskapitaal tot maximaal 10.157 euro (TOZO 1 + 2 tezamen) aanvragen. De looptijd van de lening bedraagt maximaal drie jaar en tot 1 januari 2021 hoef je nog niet af te lossen. Om voor deze lening in aanmerking te komen, moet je verklaren dat er geen surseance van betaling of faillissement is aangevraagd (of verkregen) voor jezelf, jouw onderneming of één van de vennoten waarmee je samenwerkt.

Geen vetpot

Voor veel zzp’ers is de TOZO slechts een druppel op een gloeiende plaat. FNV zegt dat één van de meest gehoorde klachten over de TOZO is dat ze te laag is. “Van die uitkering kunnen veel zelfstandigen in veel gevallen de vaste lasten niet betalen, laat staan dat er voldoende overblijft voor boodschappen en andere zaken[viii]. Dat heeft uiteraard ook te maken met het al dan niet aanwezig zijn van een financiële buffer. Ongeveer de helft van de zzp’ers in de bouw geeft aan over een financiële buffer te beschikken. Bij ruim een derde blijkt deze voldoende om minimaal zes maanden zonder inkomsten te overleven. Maar de meeste zzp’ers geven aan dat hun buffer niet toereikend is om langer dan een paar maanden zonder inkomen voort te kunnen.

Ben je op zoek naar interessante opdrachten die passen bij jouw vaardigheden en ervaring? Flexcraft Bouw, Techniek & Industrie is de betrouwbare partner voor bedrijven en zzp’ers in de bouw, techniek en industrie. Uiteraard merken wij ook de huidige daling in het aantal vacatures en projecten bij opdrachtgevers. Maar dankzij ons ruime netwerk en het feit dat we continu op zoek blijven naar mooie projecten, die nu of op (middel)lange termijn spelen, kunnen we jou vast van dienst zijn. Neem gerust contact op en meld je aan!

In een volgend artikel zetten we andere steunmaatregelen, onder meer van Belastingdienst en kredietverstrekkers, op een rijtje waar je mogelijk van gebruik wil (kunnen) maken om de heftige corona-periode te overbruggen.

BRONNEN

[i] ABN Amro, Insights, “Zzp in Nederland: een overzicht”.
[ii] Cobouw, “BouwMonitor juni – Bouw heeft ergste achter de rug; uitgestelde projecten gestart”, 9 juli 2020.
[iii] Nu.nl, “Bijna helft zzp’ers in bouwsector nog niet geraakt door coronacrisis”, 11 april 2020.
[iv] Rabobank, “Sectorprognoses: Na diepe val lijkt de bodem voor veel sectoren bereikt”, 8 juni 2020.
[v] Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Brief aan de Tweede Kamer, “Monitoring Arbeidsmarkt en Beroep Noodpakket”, 8 juli 2020.
[vi] Business Insider, “Waarom je als single zzp’er in coronacrisis €500 per maand minder krijgt dan een zelfstandige met een werkende partner”, 21 april 2020.
[vii] BNR, “TOZO steun op de tocht voor ruim 400.000 zzp’ers”, 20 mei 2020.
[viii] FNV, “Meldpunt Coronacrisis”, 30 maart 2020.